TELEPHOONNUMMER 1

‘Kijk, het oudste telefoonboek van Den Haag.’ Fleur Kruyt, eigenares van het Haagse jenever- en likeurenhuis Van Kleef aan de Lange Beestenmarkt, wijst naar twee van kleur verschoten pagina’s van een dun boekje uit 1883. Het is zorgvuldig ingelijst. De zwarte inkt is hier en daar vervaagd, maar het ‘telephoonnummer’ van Van Kleef & Zn. is duidelijk te zien. ‘Nummer 1,’ benadrukt ze.

Interview met Fleur Kruyt | door Tanja Eijkelboom

De allereerste telefoonaansluiting van Den Haag. Dat is bepaald geen toeval geweest. Jaarlijks leren duizenden bezoekers uit binnen- en buitenland tijdens een rondleiding bij Van Kleef waarom. Kruyt: ‘Distilleerderijen waren vroeger voor steden eigenlijk onmisbaar. Iedereen kwam er wel terecht. Met alcohol werd bijvoorbeeld het smerige water uit de grachten gedesinfecteerd om het geschikt voor consumptie te maken. Want zomaar schoon drinkwater uit de kraan was er toen nog niet.’ Alleen al het oude centrum van Den Haag telde veertien distilleerderijen.

Ook voor medicijnen waren stedelingen afhankelijk van deze stokers. Of je nu maag- en darmklachten had of iets heel anders, jenever werd bijvoorbeeld als allround medicijn verkocht. ‘Medicijnen waren eigenlijk niets anders dan een combinatie van geneeskrachtige kruiden of planten met alcohol’, legt Kruyt uit. Naast noodzakelijke producten maakten distilleerderijen tevens gebruiksartikelen zoals limonadesiropen en parfums.

‘Een telefoon was vooral een statussymbool.’

‘Een telefoonaansluiting kostte rond 1883 honderdtwintig gulden, dat is omgerekend zo’n vijfenvijftighonderd euro. Slechts een enkeling kon zich dat veroorloven, zoals onze voorgangers bij Van Kleef & Zn. Een telefoon was dus vooral een statussymbool in plaats van een handig gebruiksvoorwerp’, lacht Kruyt. ‘Maar toen mijn wijlen partner, Louis Centazzo, in dit pand kwam was er niks meer over van die glorietijd.’

Laatste distilleerderij
Het huidige bedrijf Van Kleef, dat is opgebouwd door Centazzo en Kruyt, is gevestigd in hetzelfde pand waarin het voorname familiebedrijf Van Kleef & Zn. sinds 1842 altijd zaken heeft gedaan. Kruyt: ‘Eind jaren negentig benaderde Stadsherstel Louis met de vraag of hij dit door hen gerestaureerde gebouw wilde huren en er iets van wilde maken. Het pand stond al sinds 1986 leeg, sinds het faillissement van Van Kleef & Zn. Louis vond het doodzonde als er niks meer mee zou gebeuren. Het is de enige distilleerderij in Den Haag die er nog is. Anders zou een belangrijk stuk Haagse geschiedenis waarschijnlijk verloren zijn gegaan. Terwijl we niet moeten vergeten waar we vandaan komen.’

‘Louis vond het doodzonde als er niets mee zou gebeuren.’

Monumentenzorg Den Haag wist na het faillissement een groot deel van de inboedel uit de distilleerderij te redden van de slopershamer, waaronder de antieke stookapparatuur. Ook het winkelgedeelte bleef intact. De oude stokerij achter de winkel kon vanwege een grote kans op brandgevaar niet worden gespaard. Onder het terrein liggen nog steeds acht alcoholkelders, samen goed voor de opslag van ruim zevenendertigduizend liter alcohol. Een van de eerste dingen die Centazzo ondernam was het oprichten van een stichting. Zo wist hij de benodigde fondsen te werven voor de bouw van een keuken en een toilet. Kruyt: ‘Met succes. Samen met Wijkbeheer Schilderswijk is daar een tijdelijk werkgelegenheidsproject van gemaakt.’

‘Gouden combinatie’
Nadat het originele winkelinterieur in oude staat was hersteld, opende Centazzo in 2000 de deuren van het vernieuwde merk Van Kleef. Kruyt: ‘In het begin waren we alleen een museum. We gaven rondleidingen en stelden het pand beschikbaar als mooie locatie voor recepties en partijen. Maar we wisten ook dat de gemeente alle oorspronkelijke drankrecepten van Van Kleef & Zn. in het archief had bewaard. Zo bijzonder. Daarom benaderden we verschillende distilleerderijen om gezamenlijk de recepten nieuw leven in te blazen en dranken te ontwikkelen.’ Wat begon met jonge jenever, groeide in de loop der jaren uit tot een slijterij met een breed assortiment ‘Haags gedistilleerd’ van jenevers, likeuren en bitters.

Kruyt: ‘Louis was een hele goede kok. Hij had net als de stokers een scherp oog voor de mooiste ingrediënten en de beste combinaties. De samenwerking tussen hen was een gouden combinatie.’ In 2004 vroeg Centazzo aan Kruyt, toen nog student aan de hogere hotelschool, zich samen met hem volledig op Van Kleef te richten. ‘Ik wist gewoon dat ik dit moest doen en dat Van Kleef een succesverhaal zou worden. Nu geef ik les in distilleren aan leerlingen van de school die ik zelf niet heb afgemaakt.’

‘Ik wist gewoon dat Van Kleef een succesverhaal zou worden.’

Tegenslag
In eerste instantie leek niets een commercieel succes in de weg te staan. De gewenste inkomsten om de geschiedenis van Van Kleef & Zn. levend te houden, bleven echter jarenlang voor een groot deel uit. Kruyt: ‘Als onderneming hebben we het zwaar gehad. Niet vanwege de economische crisis, want ons Haagse merk is sterk. Het is uniek dat dit pand nog zijn oorspronkelijke functie heeft en dat het er nog voor een groot deel uitziet zoals vroeger. Vaak krijgt een monument na een restauratie een compleet andere functie. Onze tegenslag kwam voort uit de herontwikkeling van de binnenstad.’

Ambitieuze initiatieven als de bouw van de tramtunnel bij de Grote Markt, de herinrichting van de Lange Beestenmarkt en het nieuwe verkeerscirculatieplan hadden helaas ook een keerzijde en belemmerden lange tijd de weg naar Van Kleef. Niet alleen voor toeristen maar ook voor leveranciers. ‘En in 2015 overleed Louis plotseling. Hij was mijn partner, niet alleen zakelijk. Maar met het hele team doen we er alles aan om zijn initiatief voort te zetten.’

‘Ook voor ons is dit een jubileumjaar.’

Internationale allure
Anno 2017 is het tij gelukkig volledig gekeerd. Kruyt: ‘Wij zitten hier een beetje verstopt in het oude centrum van Den Haag, voorbij de drukke winkelstraten. Toch weten de mensen ons sinds een paar jaar goed te vinden. Van Kleef heeft internationale allure. Partijen zoals Den Haag Marketing, diplomaten en touroperators prijzen ons overal aan.’ Opnieuw is Van Kleef ‘telephoonnummer 1’.

Een van de dingen die Kruyt het liefste doet is nieuwe producten ontwikkelen. Maar vanwege de vele aanvragen voor rondleidingen, proeverijen en recepties heeft de energieke onderneemster daar nu amper tijd voor. ‘Ik word opgeslokt door de waan van de dag en mijn overvolle inbox. Toch zorg ik dat het gebeurt, want ook voor ons is dit een belangrijk jubileumjaar. Het is honderdvijfenzeventig jaar geleden dat Lamberthus Theodorus Van Kleef precies op deze plek zijn onderneming startte. Dat moet gevierd worden.’ Kruyt knipoogt. ‘Tijd voor een drankje hebben we allemaal wel toch?’

[Interview en tekst voor jubileummagazine Stadsherstel Den Haag]

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *